Ürün Yaşam Döngüsü Yönetimi (PLM)

Bir ürünün fikir aşamasından üretimine ve oradan piyasaya ilk sürüm anına hatta raflardan kaldırılıncaya kadar geçen sürece o ürünün yaşam döngüsü denilmektedir. Ürünler, internet döneminde daha da karmaşıklaşmakta ve ürünlere olan talepler hızlı bir şekilde değişebilmektedir. Endüstri 4.0 ve dijitalleşmenin de etkisi ile inovasyon ve ürün geliştirme aşamaları farklı boyutlara taşınmıştır. Bu yüzden ürün geliştirme ekiplerinin en önemli KPI'ı bu süreçte ürünlerin daha etkin ve verimli olabilmesi ve bu değişimlere olabildiğince kolay ayak uydurabilmesidir. Tam bu noktada karşımıza PLM, yani Ürün Yaşam Döngüsü çıkmaktadır. PLM'e Doğru... Tıpkı insanlar gibi ürünlerin de bir yaşamı ve bu yaşam döngüsünde farklı dönemleri vardır. Tahmin edebildiğiniz gibi bu döngü ilk başta fikir, gelişim ve üretimle başlar. Üretilen ürün piyasaya sürülür ve bir diğer döneme geçilmiş olur. Piyasadaki bu ürüne zamanla talepler artsa da bu maalesef ki sürdürülebilir bir artış olmayacaktır. Talepler azalmaya başladığı anda ise aslında Ürün Yaşam Döngüsünün son dönemi olan gerileme dönemine geçilir.

Ürün Yaşam Döngüsü

1.Ürün Geliştirme ve Markete Giriş

PLM'in başlangıcı olan bu aşamada her şey bir inovasyon ile başlar. Fikirler ortaya atılır ve gerekli onaylamalardan sonra araştırmalar ve analizler yapılır. Elde edilen sonuçlarla ürünün prototipi hazırlanır ve yatırımcılara sunulur. Bu süreçte her şey yolunda giderse ürün kabul edilir, üretilir ve markete giriş yapar. Üretim ve markete giriş aşamasında, belirsizlik ve maliyet oranları yüksektir. Hem piyasa hem de müşteriler ürüne yabancıdır bu yüzden kullanıcılara/müşterilere eğitimler verilmesi gerekli olabilir, oluşabilecek tehditleri önceden tespit edebilmek ya da bir tehditle karşı karşıya kalındığı zaman nasıl bir yol izleneceği iyi bir şekilde kurgulanmalıdır, satış miktarları düşük ve tedarik zincirleri yeni yeni kurulmaya başlandığı için maliyetler oldukça fazla olabilir. Bu gibi durumlar ürün yaşam döngüsünün ilk evresinde karşılaşabileceğimiz durumlardan bazılarıdır.

2. Pazar Payı Alma ve Büyüme

Ürünle alakalı ilk aşamada yapılan çalışmalar doğru bir şekilde ilerlediyse ürün piyasada yerini almaya başlar ve kullanıcılar tarafından kabul görür. Piyasada rekabet artar, fiyatlar düşer ve satış sayısı artmaktadır. Aynı zamanda bu aşamada ürünün taklitleri türemeye başlar. Tam bu noktada ürünün marketteki gelişimini kontrol edebilmek için hem yaratıcı hem de kaliteli bir yol izlemek önemlidir.

3. Olgunluk Dönemi

Taleplerde ve satışlarda bir durgunluk başlar fakat bu durgunluk kötü bir işaret değildir (Eğer başta piyasada yerinizi sağlamlaştırdıysanız.). Ürünü artık hedef kitle tanır (Sürpriz satışlar pek fazla olmaz.) ve fiyatlar rekabetten dolayı iyice düşmeye başlar. Aynı şekilde üretim maliyetleri de en düşük seviyeye gelmiştir. Bu evrede artık üretimini ve süreçlerini optimal şekilde yürüten şirketler ayakta kalıp devam edebilirler, ayakta kalan şirketler de sürdürülebilirliği devam ettirebilmek için çok iyi pazarlama stratejileri uygulamalıdır ve marka bilinirliğini ön planda tutmaları gerekir.

4. Düşüş/Gerileme Dönemi

Bu aşamada, üretimin artması artık bir şey ifade etmez çünkü talep artık azalmıştır ve satışlar eskisi gibi olmamaktadır. Bunun nedenlerinden bazıları, ürünün işlevini daha ucuza gerçekleştirebilen bir ürünün piyasaya sürülmüş olması, ürünün işlevini daha iyi bir şekilde gerçekleştiren bir ürünün çıkması ya da rakip firmaların pazarlama stratejilerinin sizinkinden daha iyi olması gibi şeyler olabilir. Bu aşamada gözlemlere dayanarak yeniliklere açık olmayı deneyebilirsiniz çünkü bir ürün düşüş aşamasına geçmişse onu ayağa kaldırmak zor olacaktır ya da şanlıysanız ve gerekli stratejileri uygulamışsanız bunu başarabilirsiniz. Yukarıda bahsedilen dönemlerin süreleri her ürün ve marka için aynı değildir. Mesela Coca-Cola yaklaşık 100 senedir olgunluk döneminde kalabilmiş başarılı bir örnektir fakat olgunluk dönemi oldukça kısa süren Blackberry marka telefonları da unutmayalım.

Ürün Yaşam Eğrisi

Peki, PLM ile Neler Yapabiliriz?

PLM oldukça kapsamlı bir süreç olduğu için bir ürünün AR-GE aşamasından satışına, üretim aşamasından pazarlama süreçlerine kadar her alanlarda pozitif etkilerini gözlemleyebiliriz. Bu pozitif etkileri sıralarsak;

  • Üretimde artan verimlilik
  • Marketing için daha az zaman, daha az maliyet
  • Ürün portföyünün iyi bir şekilde tasarlanması
  • Müşteri geri bildirimlerinin yönetilebilmesi
  • Tedarik zinciri ile ürün tasarım süreci arasında etkin iş birliği
  • Ürüne ait verilerin güvenli bir şekilde yönetilebilmesi
  • Uyum riskini azaltır  İnovatif fikirler için ortam hazırlanması
  • Projelerde kaynak yönetiminin iyileştirilmesi
    ​​​​

PLM, bilgisayar destekli ve çok disiplinli bir teknoloji olmasıyla birlikte iyi bir şekilde yönetilebilmesi için faydalı olabilecek yazılım çözümleri;

  • SAP PLM
  • AutoDesk Fusion Lifecycle
  • TeamCenter Siemens
  • Windchill
  • 3DEXPERIENCE ENOVIA
  • Oracle Agile PLM
  • Upchain PLM

Piyasadaki PLM yazılım ürünleri genel olarak aşağıda sıralanan konuların yönetimi için yardımcı olmaktadır:

  • BOM (Bill of Materials) Yönetimi/Ürün Ağacı Yönetimi
  • Tasarım Yönetimi
  • İş Akışları
  • Değişiklik Yönetimi
  • Maliyet Takibi
  • Proje Yönetimi
  • Tedarikçi Yönetimi
  • Dosya Yönetimi
  • CAD Entegrasyonları (Catia, Solidworks, AutoCAD..)

Kaynakça

  1. https://www.researchgate.net/publication/333863116_Beyond_Product_Life_Cycles
  2. https://www.researchgate.net/publication/235175428_Product_Life_Cycle_Planning?enrichId=rgreq-2cb255b0d0fc267f3d376e15a20944ab-XXX&enrichSource=Y292ZXJQYWdlOzIzNTE3NTQyODtBUzoxNzYxNTM0NzQxMTc2MzJAMTQxOTAwOTY2OTQwMg%3D%3D&el=1_x_2&_esc=publicationCoverPdf
  3. https://muhendisportali.com/urun-yasam-dongusu-yonetimi-plm-nedir/
  4. https://www.youtube.com/watch?v=OBCSTFNRABE

Haberdar olun!

E-bültenimize kayıt olarak tüm yeniliklerimizden haberdar olabilirsiniz.

"Sisasoft İnternet Sitesi kullanım deneyiminizi kişiselleştirmek ve iyileştirmek için çerezler kullanıyoruz. Ziyaretinizi varsayılan ayarlarla gerçekleştirerek Sisasoft Gizlilik Politikası'da belirtilen şekilde çerezlerin kullanımını kabul etmiş oluyorsunuz."

0312 227 06 34